تونلینگ که از آن با عنوان اثر تونلی و یا پدیده تونل زنی کوانتومی هم یاد می شود،یک اثر اتصال ناپایدار موج است که در زمینه مکانیک کوانتوم اتفاق می افتد و دلیل آن رفتار ذراتی است که تحت قانون موج شرودینگر قرار دارند.کلیه معادلات موج بیان کننده این موضوع هستند که اگر شرایط مطلوب ایجاد شود این اتصال اتفاق می افتد.

اثرات اتصال موج به قانون ریاضی هم ارز همان چیزی است که در مکانیک کوانتوم،تونل زنی نامیده می شود و می تواند به وسیله معادلات موج ماکسول اتفاق بیفتد که همراه با نور و ریز موج (کهموج) خواهد بود همچنین همراه خواهد بود با معادله موج غیر پاشنده که اغلب بکار گرفته می شود؛(به عنوان مثال) برای لرزاندن رشته های نازک مثل نخ در علوم آوا شنودی (صوت شناسی).

برای اینکه چنین پدیده ای اتفاق بیافتد باید شرایط خاصی حاکم شود به طوریکه یک ناحیه نازک که نمونه 2 نامیده می شود بین دو ناحیه تحت عنوان نواحی 1 در تنگنا قرار گیرد؛خواص این نواحی باید به گونه ای باشد که معادله موج ،موجی رونده در ناحیه 1 باشد اما صعود و نزول موج در ناحیه 2 اتفاق بیافتد.در علوم اپتیک(علوم نور) اگر نمونه 1 از جنس شیشه باشد باید نمونه 2 از جنس خلاُ باشد؛در مکانیک کوانتوم در ارتباط با حرکت ذرات،نمونه 1،یک فضای خالی است که انرژی کل ذره از انرژی پتانسیل آن بیشتر است.نمونه 2 یک ناحیه است که اغلب تحت عنوان سد شناخته می شود که انرژی کل ذره از انرژی پتانسیل آن کمتر است.

در پدیده تونلینگ اگر شرایط صحیح برقرار شود دامنه موج رونده می تواند از ناحیه اول نمونه 1 فراتر رفته،در نمونه 2 نفوذ کرده و در طرف دیگر نمونه 1 پدیدار شود.اگر ناحیه دوم نمونه 1 موجود نباشد موج رونده تابع نمونه 2 به طور کامل منعکس می شود گر چه تا حدی در نمونه 2 نفوذ می کند.

بسته به معادله موجی که استفاده می شود،دامنه نفوذ فیزیکی تحت عنوان حرکت انرژی یا حرکت ذره  نامیده می شود  و یا اگر بخواهیم در مقیاس عددی بیان کنیم نسبت مربع دامنه نفوذ به مربع دامنه عبوری برابر است با سهمی از انرژی که به طرف دیگر نفوذ کرده است و یا در مورد قانون شرودینگر این مقدار عددی برابر است با احتمالی که ذره از مانع عبور کند.

البته ناگفته نماند که پدیدی تونل زنی کوانتومی در ابعاد بسیار کوچک و در مقیاس نانو(ده به توان منهای نه) اتفاق می افتد و تابع یک سری از معادلات و محاسبات بسیار پیچیده می باشد و از طرفی فیزیک کوانتوم بر خلاف اصول حاکم در فیزیک نیوتن استوار است که در اینجا مجال پرداختن به آنها نیست...